XX. Bölge Kuzeydoğu Optisyen Gözlükçüler Odası Başkanı Taylan Küçüker, gözlük camlarında kullanılan yansıma önleyici kaplamalar hakkında yazılı açıklama yaptı.
Yansıma çeşitlerinden bahseden Küçüker, “Son yapılan bilimsel araştırmalar tüm camlarda antirefle kullanmanın doğru ve yararlı bir uygulama olduğunu göstermiştir. İki gereklilik yaklaşık yerine getirildiğinde çok katlı antirefle kaplamalar sayesinde cam neredeyse görünmez olur bu sayede göz bölgesi daha doğal görme ise daha net ve berraktır. Işık optikçe az yoğun bir ortamdan, optikçe daha yoğun bir saydam ortama geçerken iki ortamdaki hızının farklı olmasından dolayı camdan ışığın büyük bir kısmı kırılarak geçmesine rağmen, bir kısmı da yansıma yoluyla kaybolur. Normal kaplamasız gözlük camlarında ışık geçirgenliği yüzde 92,3’dir camı iki yüzeyinden yansıma yoluyla ışık kaybı yüzde 7,7’dir Birinci yüzeyden yüzde 4, ikinci yüzeyden yüzde 3,7’dir. Lens göz kombinasyonu dikkate alındığında gözle lens arasında üç yüzeyin bulunduğu bunların lensin ön ve arka yüzeyi ile kornea yüzeyi olduğu görülecektir. Bu üç yüzey modeli kullanılarak şartlara bağlı olarak bir lens üzerinde dört ayrı tipte yansımanın meydana geldiği bilinmektedir. Bu yansımalar Ön yüzeye çarpan ışınların bir bölümü gözlemciye doğru yansırlar bu durum kozmetik görüntüyü bozarlar. Bu tip yansımaya örnek olarak televizyon kamerası önünde gözlük takan bir kişiden vaki olan yansıma gösterilebilir çok parlak olan stüdyo ışığı bu gözlük camının önünden yansır ve lensin arkasındaki gözleri karartır. Başka bir örnekte çektirilen resimlerdeki gözlükten yansıyan ışığın verdiği görüntü verilebilir. Gözlük kullanıcısının arkasından gelen ışığın bir bölümü lensin arka yüzeyinden yansır. Gece araba kullanılırken çok sık karşılaşılan bir durumdur Lensin iki yüzü arasında ışık iç yansıma yapmaktadır. Kornea yüzeyinden yansıyıp lens yüzeyleri ile karşılaşan ışınların neden olduğu yansıma çeşididir. Yukarıda belirtilen yansıma çeşitleri hayal görüntülere neden olur ve görme keskinliğini düşürebilir, bulanıklık hâsıl eder kontrası düşürür dolayısı ile lensin optik performansını azaltır, hayal görüntüler ve ışık yansımasından küçük numaralı gözlük kullanmaları halinde bile şikâyet eden duyarlı hastalar vardır. Çoğu zaman görme kalitesindeki bu azalma hastanın yansıma rahatsızlığından habersiz olmasıyla geçiştirilir. Bu yansımalar antirefle kaplamalarla azaltılabilir, yansımanın önlendiği oranda ışık geçirgenliği artar görüş kalitesi yükselir. Çok ilginçtir yansıma önleyici kaplamalarla ışık geçirgenlik oranı az görünmesine rağmen pratikte kullananlar görüşlerinin daha net ve göz yorgunluklarının da azaldığını belirtmişlerdir” dedi.
KAPLAMA NEDEN İŞ GÖRÜR?
Kaplamalar hakkında bilgi veren Başkan Küçüker, “Bazı firmalar 3 ile 9 katlı antirefle’li lens üretmektedirler yeterlilik sayı ile ilgili olmayıp kullanılan kaplama materyalinin iyi seçilmesine, uygulanan tabakaların kalınlığına ve diğer tabakalarla birleşme kapasitesi ile ilgilidir. Antirefle kaplama işlemi çok büyük teknik uzmanlık ve uygun bir kaplama materyali gerektirmektedir. Kaplama çizilmeye karşı dayanıklı ve istenen kalınlıkta olmalı artık yansımalarda hoş görünmeyen renkler oluşmamalı Bu özelliklerde uygun kırma indeksli bir materyal seçimi ile mümkündür. Gözlük camlarını pratikte tamamen renksiz başka bir deyişle yüzde 100 ışık geçirgenlik özelliğinde kaplanması mümkün değildir. Bu nedenle ister tek katlı ister çok katlı antirefle kaplamalarda önlenen yansımanın yanında mutlaka artık bir yansıma oluşacaktır. Antirefle kaplamalar için teorik olarak hesaplanan en uygun kırma indeksine(n:1,235) sahip pratikte gerçekten uygun bir materyal yoktur magnezyum florit bu değere en yakın gelen malzemedir. (n:1,38) Antirefle kaplamalar için en yakın kırma indeksine (n:1,38)ve fiziki-kimyasal özelliklere sahip magnezyum florid Başarılı uygulama kaplamanın cama mükemmel bir şekilde tespitini gerektirmektedir. Mg florit ‘in 300–400 C ‘de buharlaştırılarak vakumla10 üzeri eksi altı torr basınçla camın üzerine tespiti işlemidir. Uygulamada camların yüzeyi kusurlarından kesin bir şekilde arındırmalı uygun solventlerle çok iyi temizlenmeli toz ve diğer kirlerden kurtarılmalıdır. Daha sonra yansıma önleyici kaplamaların uygulandığı vakum bölgesine yerleştirilir çok katlı kaplamalarda her bir farklı kaplama çok kesin bir kalınlık değerine ulaşmak zorundadır en karışık teçhizatlar otomatik kullanma aletleri ve kaplama uygulanan her satıh’a özel ölçüm yapılacak şekilde tasarlanmıştır. Çok katlı kaplamalarda mineral camlar pürüzsüz yüzeyinden mükemmel kimyasal yapısından ve yüksek sıcaklıklara dayanma kapasitesinden dolayı en uygun materyaldir. Bir lens yüzeyinin kendi kırma indisinden daha düşük kırma indisi olan bir film veya benzeri materyalle kaplanması suretiyle, yüzey yansımaların azaltabileceğini göstermiştir. Günümüzde Organik cam yüzeylerine de mükemmel kaplamalar yapılmaktadır.Artık yansımanın rengi mavi ‘dir Çok katlı (multicoatıng) düşük artık yansımanın rengi açık mordur ideal sonuç için gereken içerikten az bir miktar fazlasında artık yansımanın rengi eflatun olur Tek katlı kaplamalarda ışık geçirgenliği %96, çok katlı kaplamalarda yüzde 99,5 dur. En mükemmel kaplamalarda bile daima az bir artık yansıma cam yüzeyinde mevcuttur. Yukarıda iki gereklilik yaklaşık olarak çok katlı kaplamalarla mümkündür. Çok katlı kaplamalarda temel prensip daima artık yansımanın giderilmesi işlemidir o zaman çeşitli dalga boyları için girişim olayı ile karşılaşılmaktadır gerçekte genişliği sıfır olan yansıtılan dalgaların bir final serisinin nasıl hesaplandığı son derece karmaşık hesaplamalarla belirlenebilmektedir. Bu kaplamaların her biri yansıtılan dalgaların bir serisini oluşturmaktadır. Seri halindeki dalgalar kendilerine ait olan fazın dışındadırlar bu nedenle birçok girişime yol açmaktadır ve bu sayede önlenen yansıma ile ışık geçirgenliği artırılmaktadır” ifadelerini kullandı.
Antirefle kaplama yapılmış gözlük camının avantajlarını sıralayan Küçüker:
“1)Yansımanın azaltılması sonucunda ışık geçirgenliği artacak görüş kabiliyeti yükselecektir Daha iyi bir görüş elde edildiği için bilgisayar TV ve benzeri ekranlı cihazlarda kontrastlık (karşıtlık)sağlar Görüntü ve sembollerin net ve ayrıntıları ile algılanmasını temin eder.
2)Gece araba kullananlar, Otomobil sürücüleri gece araba kullandıklarında ışık yansımasından rahatsız olurlar loş aydınlatmada karşıdan gelmekte olan araçların far ışıkları gibi parlak nesneler çiftmiş imajı yaratırlar. Yansımalar yüzünden çoğu durumda sürücünün mesafe algılaması ve diğer görüntü ile ilgili faktörlerde olumsuz etkilenir. AR kaplamalarla net bir görüntü sağlanır ve gece yolculuğu daha güvenli ve zevkli hale gelir Otomobil sürüleri tarafından yol güvenliğini artırdığı için tercih edilmektedir.
3)Kozmetik avantaj, kullanıcı AR kaplamalı gözlük camları ile daha alımlı ve farklı olur.
4)Yüksek indeksli gözlük camlarında yansımalar daha fazladır bu lenslerin mutlaka AR kaplamalı olması gerekir.
5)AR kaplamalar basit kimyasal solüsyonlara karşı dayanıklıdır”.
KAPLAMAYI SU İEL YIKAYIN
Kaplamaların su ile yıkanması gerektiğine vurgu yapan Taylan Küçüker, “Ter ve limon kaplamayı bozar. Böyle bir temasta su ile yıkanmalıdır. AR kaplamalı camların çok çabuk kirlendiği izlenimi de yanlıştır, çünkü ışık geçirgenliğinin fazla olması normal camlarda yansıma ile görünmeyen kirlerin görünmesine, belirgin hale gelmesine neden olur. AR kaplamalı gözlük camları kaplamasız camlar gibi temizlenebilir su ile yıkanıp pamuklu bir malzeme ile silinebilir. AR kaplı cam çerçeveye montaj edilirken çerçeve ile beraber ısıtılmamalıdır. Gözlük kullanıcıları daima yeni gözlüğü ile iyi bir görünümde olmak ve en iyi görüşü elde etmek isterler. İki gereklilik yaklaşık yerine getirildiğinde çok katlı kaplamalar sayesinde cam nerdeyse görünmez olur. Bu sayede göz bölgesi daha doğal görme ise daha net ve berraktır. Gece araç kullanırken, bilgisayar kullanırken, güneş gözlüğü takarken, spor aktivitelerinde, daha detaylı ve net görmeyi gerektiren mesleklerde(polis, pilot Vb.) AR kaplamalı gözlük camları çok yararlıdır. Son yapılan bilimsel araştırmalar tüm camlarda antirefle kullanmanın doğru ve yararlı bir uygulama olduğunu göstermiştir” diye ekledi.